Bacaklarınızda belirginleşen damarlar, akşam artan ağırlık hissi veya geçmeyen şişlik varsa bunu yalnızca estetik bir sorun olarak görmemelisiniz. Aklınıza muhakkak varis gelmelidir. Varis, toplardamar kapaklarının görevini yeterince yerine getirememesi sonucunda kanın bacaklarda göllenmesiyle ortaya çıkmaktadır. Erken dönemde yapılacak doğru muayene; şikâyetlerin ilerlemesini, cilt değişikliklerini ve iyileşmeyen yaraları önlemeye yardımcı olur. İlk yapılması gereken, internetten krem almak değil; Alanında uzman bir kalp ve damar cerrahisi uzmanına gitmektir. Op. Dr. Köksal Dönmez ilk muayenede sorunun kaynağını damar muayenesi ve Doppler ultrasonla bakarak kesin tanı ve kişiye özel tedavi planı oluşturmaktadır.
Varis Nedir, Neden Oluşur?
Varis, bacaklardaki yüzeysel toplardamarların genişlemesi ve kıvrımlı hale gelmesidir. Toplardamarların içindeki kapaklar kanın kalbe doğru taşınmasına yardımcı olur. Bu kapaklarda kaçak geliştiğinde kan aşağı doğru birikerek damarların genişlemesine neden olur.
Aile öyküsü, gebelik, fazla kilo, yaşın ilerlemesi, uzun süre ayakta durmak veya hareketsiz oturmak varis riskini artırır. Varis en çok kadınlarda görülse dahi, yalnızca kadınlarda görülmez; erkeklerde de ortaya çıkmaktadır.
Varis Belirtileri Nelerdir?
Varis her kişide aynı şikâyetlere yol açmaz. Sık görülen belirtiler şunlardır:
- Bacaklarda mavi veya mor, kıvrımlı damarlar
- Akşama doğru artan ağrı ve ağırlık hissi
- Ayak bileği ve bacaklarda şişlik
- Gece krampları, yanma veya kaşıntı
- Huzursuzluk ve çabuk yorulma
- Ayak bileği çevresinde koyulaşma ve cilt değişikliği
- İlerlemiş vakalarda iyileşmeyen bacak yarası
Kılcal damarların görünmesi her zaman ciddi venöz yetmezlik anlamına gelmez. Bununla birlikte şikâyet varsa alttaki ana damarlarda kaçak bulunup bulunmadığını kesin olarak öğrenmek için doktor muayenesi gerekir.
Varisim Var Ne Yapmalıyım?
- Uzun süre aynı pozisyonda oturmayın veya ayakta kalmayın.
- Düzenli yürüyüş yaparak baldır kaslarını çalıştırın.
- Dinlenirken bacaklarınızı kalp seviyesinin üzerine kaldırın.
- Fazla kilonuz varsa kontrollü şekilde kilo vermeye çalışın.
- Çok dar kıyafetlerden ve uzun süre yüksek topuklu ayakkabı kullanmaktan kaçının.
- Varis çorabını muayene ve uygun basınç ölçümü sonrasında kullanın.
Bu önlemler şikâyetleri hafifletebilir ancak genişlemiş damarı ortadan kaldırmaz. Ağrılı ve aniden şişen bacağa masaj yapılmamalıdır.
Varis İçin Hangi Bölüme Gidilir?
Varis şikâyeti bulunan kişiler Kalp ve Damar Cerrahisi bölümüne başvurmalıdır. Muayenede damarların görünümü, bacaklardaki şişlik, cilt yapısı ve nabızlara bakılarak detaylı muayene yapılır. Muayene sonucunda ise gerekli görülürse renkli Doppler ultrason yapılır. Bu inceleme damar içindeki kan akımını, kapak kaçağını ve pıhtı bulunup bulunmadığını gösterir. Tedavi planı yalnızca dışarıdan görünen damarlara değil, Doppler sonucuna göre hazırlanmalıdır. İçeride oluşan kaçak damarlara da müdahale edilmelidir.
Varis Tedavisi Nasıl Yapılır?
Tedavi; varisin çapına, şikâyetlere, kaçak bulunan damara ve hastanın genel sağlık durumuna göre belirlenir. Küçük kılcal damarlarla büyük ana damar varislerine aynı yöntem uygulanmaz.
Endovenöz lazer ve radyofrekans tedavisinde kaçak bulunan damar, ultrason eşliğinde içeriden kapatılır. Köpük tedavisi, damar içine ilaç verilerek damarın kapanmasını amaçlar. Skleroterapi daha küçük damarlar için uygulanabilir. Belirgin yan dallar, küçük kesilerle yapılan mini flebektomi yöntemiyle çıkarılabilir.
Op. Dr. Köksal Dönmez detaylı muayene, tetkik ve görüntüleme sonuçlarına göre kişiye özel ve uygun yöntem ile işlemi gerçekleştirmektedir.
Varis Çorabı Varisi Geçirir Mi?
Varis çorabı bacaklara kademeli basınç uygulayarak kanın yukarı taşınmasına destek olur. Ağrı ve şişliğin azalmasına yardımcı olsa da mevcut varisli damarı tamamen yok etmez.
Çorabın basınç derecesi ve uzunluğu doktor tarafından önerilen şekilde alınmalı ve kullanılmalıdır. Atardamar dolaşım bozukluğu bulunan kişilerde doktor kontrolü yapılmadan güçlü basınçlı çorap kullanılmaması gerekir.
Varis Kremle veya İlaçla Geçer Mi?
Hayır geçmez. Kremler ve bazı destek ürünleri geçici ferahlama sağlayabilir ancak varisi tedavi etmez. Ağızdan kullanılan bazı ilaçlar ağrı ve şişlik gibi sorunları azaltabilir; kalıcı damar tedavisinin yerine geçmez.
Varis Hangi Durumlarda Tehlikelidir?
Tek bacakta aniden gelişen şişlik, ağrı, kızarıklık ve ısı artışı pıhtı olabilir düşüncesiyle hemen doktora başvurulmalıdır. Bu belirtilere nefes darlığı, göğüs ağrısı veya kanlı öksürük eşlik ediyorsa beklemeden en yakın hastaneye gidilmelidir.
Varis damarında kanama olursa kişi uzanmalı, bacağını yukarı kaldırmalı ve temiz bir bezle kanayan bölgeye kesintisiz basınç uygulamalıdır. Kanama durmuyorsa acil yardım alınmalıdır. Tedavi edilmeyen varislerde cilt koyulaşması, dolaşım bozukluğu, yüzeysel damar iltihabı ve venöz yara gelişebilir.
Sonuç: Varisi Ertelemeyin
“Varisim var, ne yapmalıyım?” sorusunun doğru yanıtı her hasta için farklıdır. Tedavinin ilk adımı görünür damarı kapatmak değil, varise neden olan toplardamar kaçağını belirlemektir. İzmir varis doktoru Op. Dr. Köksal Dönmez tarafından yapılan muayenede Doppler sonuçlarına bakılır, yaşam tarzı önerileri, varis çorabı, lazer, radyofrekans veya köpük tedavisi seçeneklerinden size uygun olanı yöntem planlanır.
Sıkça Sorulan Sorular
Sıcak Hava Varis Şikâyetlerini Artırır Mı?
Evet. Sıcaklık damarların genişlemesine neden olarak ağrı, ağırlık ve şişlik hissini artırmaktadır.
Gebelikte Oluşan Varisler Doğumdan Sonra Geçer Mi?
Bazı varisler doğum sonrasında küçülebilir. Kalıcı olan veya şikâyete yol açan damarlar için emzirme ve iyileşme dönemi dikkate alınarak değerlendirme yapılır.
Varis Erkeklerde Görülür Mü?
Evet. Erkeklerde de genetik yatkınlık, uzun süre ayakta çalışma, fazla kilo ve hareketsizlik nedeniyle varis görülebilir.
Varise Sülük Uygulanır mı?
Sülük, toplardamar kapaklarındaki bozukluğu tedavi etmez. Kontrolsüz uygulamalar kanama, enfeksiyon ve cilt hasarına neden olabilir.
Bu yazı bilgilendirme amaçlı olup, tanı ve tedavi için değildir. Tanı ve tedavi için uzman hekime başvurunuz.